Қазіргі уақытта қысқа арналған азық-түлік дайындау және оларды банкаларға жауып сақтау (консервілеу) маусымы қызу жүріп жатыр. Азық-түлікті герметикалық түрде жабылған банкаларда сақтау кеңінен таралған әдіс. Алайда, егер үйдегі консервілерді дайындау және сақтау ережелері сақталмаса, өмірге қауіп төндіретін ауыр ауру-ботулизмнің даму қаупі бар.
Ботулизм – бұл орталық жүйке жүйесінің ауыр зақымдануымен жүретін өлімге әкелуі мүмкін, бактерияның ботулинум токсинімен уланумен сипатталатын ауру.
Аурудың қоздырғышы оттегі жоқ жерде дамиды. Оның токсиндері – ең күшті табиғи у.
Ботулинум токсині адам ағзасына үй жағдайында дайындалған әртүрлі консервілерді (саңырауқұлақтар, көкөністер, балық консервілері және басқалары), тұзды балық, ет өнімдерін, ветчина, шұжықты тұтынған кезде енеді.
Аурудың инкубациялық кезеңі токсиннің дозасына байланысты бірнеше сағаттан бірнеше күнге дейін созылады. Ерте симптомдар-қатты шаршау, әлсіздік және бас айналу, содан кейін әдетте бұлыңғыр көру («көздегі тұман», «көз алдындағы тор», қосарланған көру пайда болады), ауыздың құрғауы, жұтыну мен сөйлеудің қиындауы, страбизм және қабақтың бақылаусыз түсуі байқалады. Құсу, диарея, іш қату және кебулер де болуы мүмкін. Ауру дамыған сайын мойын мен қолда әлсіздік пайда болуы мүмкін, содан кейін тыныс алу бұлшықеттері мен төменгі дене бұлшықеттері зардап шегеді.
Ботулизм несімен қауіпті? Ботулизм кезінде науқаста ауру белгілері тез дамып, жағдайдың күрт нашарлауы және науқас адамның қайтыс болуы мүмкін.
Қолдан немесе рұқсат етілмеген сауда орындарынан үйде дайындалған консервілерді, сондай-ақ шығу тегі белгісіз ет және балық өнімдерін сатып алуға болмайды.
«Сондай-ақ, консервілеу өнімдерін шаң мен топырақты кетіру үшін ағынды сумен мұқият жуу керек. Топырақ бөлшектерін жұмсақ щеткамен алып тастау керек, қажет болған жағдайда өнімдерді алдымен суға салып қойыңыз. Консервілеу үшін бүлінген, зақымдалған немесе шіріген көкөністер мен жемістерді қолдануға болмайды. Жеткілікті термиялық өңдеу маңызды алдын алу шарасы болып табылады. Өнімдерді өңдеудің ұсынылған уақыты мен температурасын сақтау қажет. Консервілеуге арналған ыдысқа бірқатар талаптар қойылады: банкалар мен қақпақтарды мұқият жуып, банкаларды булап, кептіру керек, ал металл қақпақтарды қайнату керек», — деп атап өтті Жетісу облысы СЭБД басшысы Асхат Чарапиев.
Үй консервілерін салқын жерде сақтау керек. Ісінген (бомбаж) банкаларды тұтынуға болмайды және жойылуы керек. Үйде саңырауқұлақтарды, ет және балықты консервілеу ұсынылмайды, өйткені оларды сақтау кезінде қауіпті микроорганизмдердің даму қаупі жоғары.
Ботулотоксин өнімнің сыртқы түрін, иісін және дәмін өзгертпейді, сондықтан оның ботулизммен ластанғанын немесе ластанбағанын өнімнің сыртқы түрінен анықтау мүмкін емес. Алайда, оның басқа белгілері болуы мүмкін, мысалы, банканың ісінген қақпағы, құрамындағы көпіршіктер немесе лайлану. Консервіленген банкаларды қолданар алдында тексеру керек және көрсетілген белгілер болған жағдайда бұл консервілерді тұтынудың қажеті жоқ.
Өзіңізге және жақындарыңызға мұқият болыңыз!